Down Sendromu  06 Haziran 2017

Down Sendromu






Normal durumlarda anne ve babadan birer tane gelen Kromozom’un hücrelerde üçüncü kez bulunmasıyla “Trizomi” denilen durum oluşmaktadır. Down Sendromu rahatsızlığı ise 21. Kromozom’un Trizomisi olarak bilinmektedir.

Down Sendromu Primatlarda 30 ila 50 milyon senedir risk oluşturmaktadır. Eski dünya Maymunları, evrimsel süreç içerisinde yeni dünya Maymunlarından ayrılmış, bu yeni Maymunlarda 21. Kromozom epey daha fazla büyük ve epey fazla gen içererek Trizomik olduğunda ölümlere sebep olmuştur.

  1. Kromozom, insanda en küçük Kromozom’dur. Bu verilere bakıldığında evrimsel süreç içerisinde Trizomi 21’in devam edebilirliğinin sebebi bulunmuş olmaktadır. Bu Kromozom’un nasıl bir işleyişle Down fenotipi oluşturduğu ise uzun bir süre anlaşılamamıştır.






Down Sendromu rahatsızlığı, 21. Kromozom’a ait bir parçanın Trizomi’si ile meydana geldiğinden dolayı bu fenotipi oluşturan bölgenin, Kromozom’un distal uzun kolunda bulunduğu düşünülmüştür. Ayrıca Kromozom’un uzun kolunun değişik bölgelerinin Transloke olduğu durumların sunumu yapılmış ve burada söz konusu bölgelerde Down Sendromu için kritik bir bölge olduğu tezi öne sürülmüş, fakat bölge bulunamamıştır.

 Öte yandan 1971 senesinde yapılan bir araştırma neticesinde Alzheimer ile Down Sendromu’nun birbiriyle önemli ölçüde ilişkili olduğu saptanmıştır. Buna göre Alzheimer rahatsızlığında görülen Amyliod plaklar ile Nörofibriler yumakların 40 yaşının üstündeki Down Sendromu hastalarında da yer aldığına vurgu yapılmıştır. Ayrıca farelerde bulunan ve insan 21. Kromozom’u ile aynı işlevdeki 16. Kromozom’un Trizomi durumunda farelerde yüz anormallikleri, beyin yapısında değişiklik ve öğrenme defektleri gibi sonuçlara neden olduğu belirtilmiştir. Yine de hastalığın işleyişine sebep olan mekanizma net bir şekilde açıklanamamıştır.

Aradan uzun bir süre geçtikten sonra 21. Kromozom üzerinde tanımlanan gen sayısı 450’yi aşmış ve bunlardan iki tanesinin DSCR içerisinde yer aldığı belirlenmiştir: DYRK1A ve DSCR1… DYRK1A Kalp, Korteks, Hipokampus ve Serebral Korteks’te yer almaktadır ve bu bölgeler Down Sendromu’ndan etkilenmekte ve ölümcül Down Sendromu’nda aşırı eksprese olmaktadır. Farelerde bu durum hafıza ve öğrenme bozukluğuna yol açmaktadır. DSCR1 ise Alzheimer rahatsızlığı olanlarda aşırı eksprese edilir ve Down Sendromu hastalarında Sinaps anormallikleri meydana getirir. DYRK1A ile DSCR1 Sinerjistik Transkripsiyon faktörü niteliğinde ve merkezi sinir sisteminin gelişmesinde büyük payı bulunan NFATc’yi regüle etmektedir.

Yeşil çayın içeriğinde Polyphenol Epigallocatechin-3-Gallate, yani ECG maddesi bulunur ve DYRK1A’yı inhibe etmektedir. DYRK1A için Trizomik farelere doğumdan başlamak üzere yetişkinliğe dek yeşil çay verildiğinde, beyin yapıları ile öğrenme yeteneklerinin normal farelerle aynı düzeye geldiği görülmüştür. Başka bir araştırmada ise Alzheimer tedavisinde kullanılan Mamatine maddesi, bu tür farelerde DYRK1A aşırı ekspresyonundan kaynaklanan Hippokampal öğrenme defektini iyileştirmiştir.

Öte yandan, DSCR1 Trizomisi’nin bir başka özelliği daha bulunmaktadır. Lösemi rahatsızlığı Down Sendromu olan kişilerde daha çok görülen bir sorundur fakat Solid tümörlerle daha az karşılaşılır. DSCR1 ekspresyonu çoğaldıkça Vasküler Endotelyal büyümeyi süprese eder ve farelerde aşırı eksprese edilirse tümör büyümesinin baskılanması mümkün olur. DYRK1A ile DSCR1 Up-regüle edildiğinde sinerjistik etkiyle Tümör Anjiogenezi’ni baskılamaktadır. Böylece bu veriler ışığında Down Sendromu sorununda Solid tümörün daha az görülme nedeninin inhibe edilmiş Anjiogenez olma ihtimalini kuvvetlendirmiştir.

Netice olarak, ulaşılan sonuçlarla birlikte Down Sendromu olan kişilerin Beyin işlevlerinin düzeltilebileceğine dair umutlar elde edilmiştir.

 

 

Einfeld SL et al. Down syndrome–new prospects for an ancient disorder. JAMA. 2010 Jun 23;303(24):2525-6

Down Sendromu Down Sendromu Down Sendromu

Anne Portal Yorum

Sizde bu siteye giriş yapabilir ve yorum yazabilirsiniz.